Caer Rufeinig Aberhonddu (Cadw)

O ystyried ei leoliad llonydd ar dir fferm ger Aberhonddu heddiw, ni ddyfalech byth yr arferai’r Gaer fod ymhlith caerau mewndirol mwyaf y Rhufeiniaid ac yn gyswllt hanfodol yn rhwydwaith amddiffynnol y meddianwyr yng Nghymru.
Wedi’i sylfaenu tua 75 OC, fe’i gosodwyd mewn safle strategol lle mae dwy ffordd bwysig yn cwrdd ac fe’i gweithredid gan lengfilwyr tra hyfforddedig o Gatrawd Marchoglu Vettonia o Sbaen. Yn oes y Rhufeiniaid roedd yma safle prysur, a chanddo warchodfa fawr, ysgubor a baddondy wedi’i wresogi.

Erbyn hyn gallwch weld olion nifer o dyrau amddiffynnol, ochr yn ochr â dau borth mawr a waliau’n sefyll 8 troedfedd / 2.4m o uchder mewn mannau.